توجه به آموزش و ارائه آثار هنری در کتابخانه‌های عمومی تفاهمنامه با معاونت هنري نهاد کتابخانه‌های عمو

معاونت امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با هدف هم‌افزایی در دست‌یابی به اهداف مشترک فرهنگی و هنری، تفاهمنامه همکاری امضاء کردند. به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور، مراسم امضای تفاهمنامه همکاری میان نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور و معاونت امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، عصر یکشنبه ۱۸ آذر ماه با حضور سید مجتبی حسینی، معاون امور هنری وزارت ارشاد، محمد اله‌یاری فومنی، مدیر کل دفتر آموزش و توسعه فعالیت های فرهنگی و هنری، هادی مظفری، مدیرکل هنرهای تجسمی، علی ترابی، مدیرکل موسیقی، شهرام کرمی، مدیرکل هنرهای نمایشی، مرتضی باقرنژاد، مشاور اجرایی و امین مویدی مشاور برنامه‌ریزی معاونت امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، علیرضا مختارپور دبیرکل نهاد، مهدی رمضانی معاون توسعه کتابخانه‌ها و کتابخوانی نهاد و سکینه خاتون مهدیان مشاور این معاونت، هادی آشتیانی مدیرکل فرهنگی، محمدهادی ناصری مدیرکل روابط عمومی و امور بین‌الملل نهاد کتابخانه های عمومی کشور، برگزار شد. علیرضا مختارپور، دبیرکل نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور در این مراسم با اشاره به ضرورت هم‌افزایی دستگاه‌های فرهنگی کشور، به بیان زمینه‌های مشترک همکاری میان نهاد و معاونت هنری وزارت ارشاد پرداخت. جایگاه ویژه فعالیت‌های هنری در کتابخانه‌ها دبیرکل نهاد ضمن اشاره به راهبردهای مدنظر وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در حوزه فرهنگ، گفت: علاوه بر سیاست‌های مورد نظر جناب آقای صالحی مبنی بر هم‌افزایی دستگاه‌های هم خانواده وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، امروز به دلیل قرار گرفتن کشور در شرایط و وضعیت کنونی، هم‌افزایی دستگاه‌های مختلف و انعقاد چنین تفاهمنامه‌هایی، بسیار ضروری است. مختارپور در این باره توضیح داد: بر اساس برنامه تبدیل کتابخانه های عمومی به مراکز فرهنگی – اجتماعی در اولین گام، کتابخانه مرکزی بجنورد که برای اولین بار بخش گالری هنری و بخش فروش محصولات هنری در آن پیش‌بینی شده بود، در سال جاری افتتاح شد. همچنین در افتتاح کتابخانه مرکزی مشهد که پس از ۲۴ سال در دهه فجر سال جاری افتتاح خواهد شد نیز این بخش‌ها پیش‌بینی شده است و در کتابخانه مرکزی یزد که در اواسط سال آینده افتتاح خواهد شد و همچنین سایر کتابخانه‌های مرکزی دیگر، این بخش‌ها پیش‌بینی و اجرایی خواهد شد. استفاده از ظرفیت‌های آموزشی کتابخانه‌ها در حوزه هنر وی ادامه داد: مناطق محروم و کمتر برخوردار از امکانات فرهنگی مانند شهرستان بهارستان با داشتن حدود ۷۰۰ هزار جمعیت و ۱۰۰هزار دانش‌آموز، بسیار نیازمند راه‌اندازی کتابخانه‌های جدید هستند. بنده بسیار به این تفاهمنامه امید دارم تا با اجرایی شدن آن به نتیجه مطلوب برسیم و از جهت دیگر الگویی موفق در هم‌افزایی برای سایر دستگاه‌های وزارت ارشاد باشیم. سرآغازی برای همکاری پیوسته‌تر میان نهاد و معاونت هنری سید مجتبی حسینی، معاون امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی نیز در این مراسم طی سخنانی گفت: با توجه به اهمیت کتاب و شبگه گسترده‌ای که نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور در سراسر کشور دارد و همچنین ظرفیت‌هایی که مقوله هنر برای ترویج مباحث مهم و ارزشمند دارد، همراهی این دو نهاد می‌تواند منجر به نتایجی خیر و پربار باشد تا از فضاهای مختلف برای توسعه فرهنگ و آثار ارزشمند هنری بهره ببریم. وی با اشاره به مقدمات تهیه پیش‌نویس این تفاهمنامه گفت: معتقدم که رفت و آمد هنرمندان به کتابخانه‌ها می‌تواند منشأ اتفاقاتی خوب در حوزه ترویج کتابخوانی و ارزش‌های هنری باشد و امیدوارم امروز که با امضای تفاهمنامه میان این دو بخش وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی همراه است، سرآغازی برای همکاری مشترک پیوسته‌تر میان این دو بخش باشد. آمادگی معاونت هنری در پرداختن به موضوع آسیب‌های اجتماعی محمد اله‌یاری فومنی، مدیر کل دفتر آموزش و توسعه فعالیت های فرهنگی و هنری نیز در این نشست با اشاره به برگزاری جلسات و هماهنگی‌های لازم برای تدوین پیش نویس این تفاهمنامه گفت: مجموعه این اقدامات باعث تدوین یک تفاهمنامه مشترک شده تا فارغ از هرگونه تفاهم فرمایشی بتوانیم شاهد ثمرات آن باشیم. بر این اساس با تأکیدات معاون محترم امور هنری، در حوزه‌های مختلف این معاونت مانند هنرهای نمایشی، هنرهای تجسمی، موسیقی و همینطور حوزه آموزش، پیش‌بینی‌های لازم در زمینه این همکاری انجام شده است. وی کنار هم قرار گرفتن این دو مجموعه را اتفاقی موثر ارزیابی کرد و افزود: معاونت هنری که دربرگیرنده طیف گسترده‌ای از هنرمندان حرفه‌ای و آماتور کشور است از یک سو و نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور با داشتن ضریب نفوذ بالا در میان اقشار مختلف مردم از سوی دیگر، می‌توانند اتفاقات موثری را در حوزه ترویج مطالعه و فعالیت‌های هنری به رقم بزنند. اله‌یاری با اشاره به توجه این تفاهمنامه به موضوع آسیب‌های اجتماعی گفت: طی سال جاری نهاد با تشکیل شورای معاونین در هشت شهر از شهرهای اولویت‌دار به لحاظ آسیب‌های اجتماعی، برنامه‌های ویژه‌ای را اجرایی کردند و ما هم این ظرفیت را داریم که با استفاده از ابزار هنر، موضوع محرومیت زدایی و ایجاد عدالت در دسترسی به امکانات فرهنگی و هنری فراهم شود. توجه به حوزه آموزش در کتابخانه‌های عمومی مهدی رمضانی، معاون توسعه کتابخانه‌ها و کتابخوانی نیز با اشاره به اهتمام نهاد به هم‌افزایی با سایر دستگاه‌های فرهنگی و هنری گفت: بخش عمده‌ای از فعالیت‌های اجرایی این تفاهمنامه در حوزه معاونت توسعه کتابخانه‌ها و کتابخوانی نهاد قرار می‌گیرد که آمادگی کامل خود را در این زمینه اعلام می‌کنیم. تلاش ما این است که سرمایه موجود، در اختیار فضای فرهنگی و هنری کشور قرار گیرد و از افزوده شدن این سرمایه‌ها با کمک سایر دستگاه‌ها استقبال می‌کنیم. وی با اشاره به تدارک بخش‌هایی ویژه برای ارائه ارزش‌های هنری در کتابخانه‌ها، بر توجه ویژه نهاد به ایجاد و تقویت بخش آموزش در کتابخانه‌ها اشاره کرد و گفت: بخش آموزش، یکی از بخش‌هایی که به صورت کلاس و دفتر آموزش در کتابخانه مرکزی مشهد دیده شده که تا پیش از این کمتر در کتابخانه‌ها وجود داشته؛ اما بر اساس رویکرد جدید نهاد در تبدیل کتابخانه‌ها به مراکز فرهنگی چند منظوره، استقرار بخش آموزش در طراحی‌های اولیه کتابخانه‌های مرکزی مشهد، بجنورد و یزد دیده شده که در سایر کتابخانه‌های مرکزی که در آینده افتتاح خواهند شد نیز، وجود خواهد داشت. رمضانی در ادامه با اشاره به نقش همکاری نهاد و معاونت امور هنری وزارت ارشاد در عمومی شدن هنر در جامعه گفت: معمولا در افکار عمومی طبقه خاصی از هنر بهره‌مند هستند؛ اما با توجه به ارتباط نهاد با کف جامعه، همکاری این دستگاه می‌تواند در پیوند اقشار مختلف مردم با مقوله هنر موثر باشد تا ثمرات آن به جامعه فرهنگی هنری جامعه برسد. پیشنهاد واگذاری گالری‌های هنری کتابخانه‌های مرکزی به بخش خصوصی در ادامه این مراسم هادی مظفری، مدیرکل هنرهای تجسمی معاونت هنری وزارت ارشاد، با ابراز خرسندی از ایجاد گالری هنری در کتابخانه‌های مرکزی در استان‌ها، عنوان کرد: به طور کلی در کشور ۵۳۰ گالری هنری رسمی در حال فعالیت هستند که تجربه اداره آنها نشان داده که بخش خصوصی می‌تواند به لحاظ جذب مخاطب و ثمرات مالی، بسیار موثرتر عمل کند؛ بر این اساس پیشنهاد اداره این گالری‌ها توسط بخش خصوصی زیر نظر نهاد می‌تواند مورد توجه نهاد قرار گیرد و اداره کل هنرهای تجسمی آمادگی کامل خود را برای همکاری در این زمینه و همچنین معرفی هنرمندان برجسته و انجمن‌های هنری فعال در استان‌ها اعلام می‌کند. در ادامه این مراسم تفاهمنامه همکاری میان نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور و معاونت هنری وزاری فرهنگ و ارشاد اسلامی توسط علیرضا مختارپور و سید مجتبی حسینی به امضاء رسید. لازم به ذکر است این تفاهمنامه با محورهایی چون بهره‌مندی از ظرفیت آموزش هنر برای افزایش گرایش مردم به کتابخانه های عمومی کشور، هم‌افزایی برای کمک به کاهش آسیب‌های اجتماعی در سراسر کشور با تمرکز بر نقاط دارای اولویت و پرآسیب، بهره‌مندی از حضور هنرمندان در کتابخانه‌های عمومی کشور در راستای ترویج کتابخوانی به عنوان گروه‌های مرجع، بهره مندی از سالن‌های آمفی تئاتر کتابخانه های عمومی جهت ارائه نمایش های مناسب (با اخذ مجوز مربوطه)، کمک به طراحی کتابخانه‌ها متناسب با ویژگی های هنری هر پهنه جغرافیایی کشور، بهره‌مندی از ظرفیت‌های هنرهای تجسمی در ترویج فرهنگ کتاب و کتابخوانی به امضاء طرفین رسید.

معرفی کتاب روزهای بی آینه

 این کتاب روایتگر ناگفته‌هایی است از جنگ تحمیلی، کمتر شنیده‌هایی از مادران و همسران شهدا و آزادگان. ماجرای انتظاری دیرپا، که هرچه به افق آن بیشتر می‌نگری دل‌تنگ‌تر می‌شوی. کتاب "روزهای بی‌آینه" قصۀ تازه‌ای است از یک زندگی واقعی، روایت متفاوتی است از یک انتظار طولانی... منیژه لشگری همسر شهید حسین لشگری، حرف‌های تازه‌ای دارد از این فراغ و انتظار ۱۸ ساله. او در نبود همسرش، با به دوش کشیدن بار زندگی، فرزند چهار ماهه‌اش را زیر بال و پر می‌گیرد و به همراه «علی»، یادگار همسرش، چشم به راه بازگشت «حسین» می‌نشینند. ۱۸ سال دوری و انتظار که ۱۴ سال آن با بی‌خبری مطلق همراه است. مرد او که همچون شاهینی تیز پرواز، بر فراز آسمان‌های بی‌نهایت پرواز می‌کرد، در یک مأموریت مرزی هواپیمایش مورد اصابت قرار می‌گیرد و به اسارت دشمن در می‌آید. از او هیچ رد و نشانی نمی‌یابند و حدس‌ها و گمان‌ها مبنی بر شهادت اوست. منیژه لشگری اما نا امید نیست و نگاهش به آسمانی است که روزی همسرش را به سوی خود فراخوانده. او تمام لحظات سخت جدایی را با امیدی روشن پشت سر می‌گذارد. این کتاب روایتگر همین لحظات است. نویسنده کتاب، خانم گلستان جعفریان، خاطرات منیژه لشگری را از سال‌های پیش از ازدواج، خانۀ پدری، آغاز آشنایی و ازدواجش با شهید لشگری تا سال‌های سخت اسارت همسرش، بیم‌ها، امیدها و شوق‌ها و بالیدن فرزندش، تا لحظۀ با شکوه بازگشت همسر و سرانجام، پرواز آخرینش به سوی آسمان، به زیبایی به تصویر کشیده است.

ادبیات درمانی

ادبیات درمانی؛ بنویس و بخوان تا حالت بهتر شود!

می‌دانم چه سری بود که وقتی فرجه امتحانات می‌رسید؛ دوز ادبیاتم می‌زد بالا و عطش سیری‌ناپذیری برای خواندن شعر و رمان یا نوشتن خاطرات روزانه یا خلاصه کردن کتاب پیدا می‌کردم. بیشتر رمان‌های چند جلدی کلاسیک دنیا را در شب‌های امتحان ترم‌های دانشگاهی خواندم. آخر شب، بعد از ۱۴ الی ۱۵ ساعت خواندن فرمول‌های درس سیگنال‌ها و سیستم‌ها یا حفظ کردن فرمت پروتکل‌های درس مهندسی اینترنت یا حل مسئله‌های غیرخطی درس کنترل خطی؛ تازه شارژ می‌شدم به سراغ یک رمان مثل جنگ و صلح، برادران کارمازوف، کلیدر، آنا کارنینا، غرور و تعصب و … بروم و یک ساعتی بخوانم و بخوانم تا اینکه دستم نای نگه داشتن کتاب را نداشته باشد و احیاناً از روی تخت خوابگاه گرومپ بیفتد پایین.در دوران دبیرستان و کنکور بیشتر شعر می‌خواندم. هرچی دیوان شعر خواندم یا شعر حفظ کردم مال این دوران‌ها است. مهدی اخوان ثالث، احمد شاملو، پروین اعتصامی و … هر کتابی که شعر داشت را می‌گرفتم و می‌خواندم. در دوران راهنمایی بیشتر می‌نوشتم. وقتی عصبی بودم یا درس‌های زیادی تلنبار شده بودند؛ خاطره‌نویسی می‌کردم و نتیجه‌اش شده چندین دفترچه قطور خاطرات دوران شوریدگی. کارهای عجیب‌تری هم کردم. مثلاً داستانک‌هایی نوشتم یا اینکه کتاب‌هایی را خلاصه کردم. این تجربه را بسیاری از ما داریم. وقتی عصبی هستیم، تحت فشار قرار داریم، درگیر پروسه‌های طاقت‌فرسایی مانند خواندن برای کنکور یا درس‌های پایان ترم دانشگاه هستیم، کار خسته کننده روزمره‌ای داریم که خروجی‌اش هم کفاف زندگی را نمی‌دهد، در چندین جبهه زندگی می‌جنگیم ولی هیچ‌چیز آن‌طوری که دوست داریم یا تصور می‌کنیم پیش نمی‌رود و حتا بالاتر از همه این‌ها، افسرده هستیم یا از مشکلات روحی روانی رنج می‌بریم که شاید هم خودمان بی‌اطلاع هستیم؛ به سراغ ادبیات می‌رویم.

راز این تمایل چیست؟ آیا ادبیات خاصیت درمان‌گری و بهبودبخشی دارد؟ آیا رویابافی و داستان‌سرایی ما را از دنیای واقعی به دنیایی تخیلی پرتاب می‌کند که در آن‌جا قادر به انجام هرکاری یا تغییر هر کس و چیزی را داریم؟ آیا ما را به فکر کردن و آشنا شدن با دنیاهای دیگر سوق می‌دهد که در نتیجه‌اش از زیر فشار دنیای واقعی خلاص می‌شویم؟ این سوال‌ها سال‌های سال مطرح بودند و چندین دهه ذهن روان‌شناسان را به خود مشغول کردند تا بالاخره جواب‌هایی علمی برایشان پیدا شد.

ماهنامه «همشهری داستان» شماره ۵۴ (اردیبهشت ۱۳۹۴) پرونده مفصلی درباره «ادبیات درمانی» چاپ کرده است و طی سه مقاله تاثیرات درمان‌گری نوشتن و خواندن روی ذهن و شخصیت افراد را بررسی و حتا تمرین‌ها و پیشنهادهایی هم ارائه کرده است. در ادامه می‌توانید خلاصه‌ای از این مباحث را بخوانید: در زندگی بعضی از ما لحظاتی پیش آمده که احساس کرده باشیم به شدت به نوشتن نیازمندیم؛ نه از آن نوع نوشتنی که در کلاس‌های انشا تجربه کرده‌ایم یا مقاله‌نویسی‌هایی که در دوره‌ی تحصیلات تکمیلی کابوس شبانه‌مان می‌شدند؛ بلکه نوشتنی آزاد و رها، بی‌قید و بندِ درست‌نویسی، واضح‌نویسی و تعهد وفادار ماندن به سوال طرح شده.

از آن نوع نوشته‌هایی که در دفترهای خاطرات ثبت می‌شدند، در اعترافات عاشقانه یا نامه‌های تند و تیزی که خطاب به مادر یا پدر یا دوست صمیمی‌مان می‌نوشتیم و در آن بدون آن‌که نگران منطقی بودن اعتراض‌مان باشیم یا به منصفانه بودن حکم‌مان فکر کنیم، آن‌ها را محاکمه می‌کردیم. «نوشتن یک فرآیند تولید معنا از طریق سمبل‌ها به قصد برقراری ارتباط است.» چرا نوشتن می‌تواند جنبه درمان‌گری داشته باشد؟ در اواخر دهه هشتاد، این سوال عوامانه پا به حوزه علم گذاشت. فلسفه زبان راه به حوزه روان‌شناسی باز کرد و متفکران روان‌شناسی نوشتن به این سوال پاسخ مثبت دادند.

بله؛ نوشتن می‌تواند در شرایطی جنبه‌ی درمانگری داشته باشد اما چرا و تحت چه شرایطی؟ رونالد کلوگ در کتاب روان‌شناسی نوشتن، نوشتن را چنین تعریف می‌کند: «نوشتن یک فرآیند تولید معنا از طریق سمبل‌ها به قصد برقراری ارتباط است.» کلوگ می‌گوید انسان‌ها مجموعه‌ای از تجربیات هستند که به واسطه‌ی حواس‌شان آن را آزموده‌اند. اما صرف دریافت یک تجربه به معنای فهمیدن آن تجربه نیست و باید بتوانیم آن تجربه را از دیگر تجربه‌ها مجزا و برایش سمبل‌سازی کنیم. سمبل‌سازی به فهمیدن یک تجربه بیشتر کمک می‌کند و اولین مرحله‌ی این سمبل‌سازی در دنیای درونی صورت می‌گیرد. کلوگ در این زمینه بحث‌های مفصلی می‌کند که خلاصه‌اش می‌شود ساختن سمبل‌ها، انتخاب دقیق‌شان و به کار بردن درست‌شان در بیان، چیزی نیست جز فهم دقیق‌تر «خود» و در نتیجه برقراری ارتباط شفاف‌تر و معنادارتر با دنیای بیرون. خوب، این‌ها یعنی چه؟ نوشتن می‌تواند گاهی حل صددرصد یک مشکل باشد و گاهی نیمی از مسیر را شفاف کند.

روان‌شناسانی که روی جنبه‌های درمانی نوشتن مطالعه می‌کنند، می‌گویند یکی از جنبه‌های درمانگری نوشتن شناختی است که در جریان نوشتن رخ می‌دهد. بسیاری از مشکلات ذهنی و روانی ما ریشه در عدم شناخت درست و دقیق تجربه‌ی مساله‌ساز دارد. گاهی خود شناخت مسئله، درمان مشکل است. گاهی هم نیمی از راه‌حل است. بنابراین، نوشتن می‌تواند گاهی حل صددرصد یک مشکل باشد و گاهی نیمی از مسیر را شفاف کند. اما شناخت تنها جنبه‌ی درمانی نوشتن نیست. روان شناسان به وجه دیگری از نوشتن هم می‌پردازند که اهمیت نوشتن را به عنوان یک ابزار درمانی بیشتر می‌کند. ژیل بولتون، در کتاب «ظرفیت‌های درمانی نوشتن خلاق» می‌گوید: «نوشتن امکان دسترسی به کلمات درونی را فراهم می‌کند.» یعنی هر کدام از ما یک پلیس درونی داریم که ما را از مواجه با شدن با آن چه که ممنوع، ترس‌ناک، آزاردهنده، یا شیطانی است، حفظ می‌کند. پلیس درون اگرچه در کوتاه‌مدت ما را از فشارهای روانی حفظ می‌کند اما در درازمدت امکان مواجه با عوامل استرس‌زا را از ما می‌گیرد. عواملی که با مرور زمان و تغییرات ما ممکن است دیگر چندان هم آسیب‌رسان نباشند.

بولتون می‌گوید نوشتن راهی برای گریز مستقیم به بخش‌های دست‌نیافتنی درون است. راهی است که می‌تواند پلیس درون را دور بزند، از مرز ممنوع‌ها و سانسورهای آگاهانه بگذرد و راه به دنیای ناشناخته‌ی سانسورهای ذهنی باز کند. مثال ساده‌اش حیوانات کوچک کم‌آزاری هستند که زمانی جادوگرهای خوفناک دنیای کودکی را می‌ساختند. کودکی رخت می‌بندد بی‌آن‌که از ترس‌ها درست و حسابی رفع وحشت شود. نوشتن از ترس‌های این‌چنینی گاهی ما را با ابعاد واقعی عوامل ترس‌هایمان مواجه می‌کند. ابعادی که چندان هم قابل اعتنا نبوده‌اند اما سرکوب دائم ترس‌ها، آن‌ها را همچنان در دید ما بزرگ نگه داشته است. نوشتن راهی است برای بیان خود، برای تخلیه احساسات. بعضی وقت‌ها با نوشتن می‌توانیم از دست چیزهایی که آزارمان می‌دهد، خلاص شویم؛ روی کاغذ آوردن ذهنیات شیوه‌ای است برای بهتر فهمیدن‌شان، دریچه‌ای است برای کشف خود، برای دسترسی به گوشه‌های تاریک‌تر وجودمان. بنابراین، می‌شود جنبه‌های درمانی نوشتن را این‌طور خلاصه کرد: اول، نوشتن فرآیند فهمیدن و بیان کردن است.

هرچه بیشتر تجربیات درونی‌مان را بفهمیم، به شناخت بهتری از خودمان رسیده‌ایم و شناخت، اولین گام در رفع هر نوع مشکل ذهنی و روانی است. دوم، نوشتن به لایه‌های تحت حفاظت پلیس درونی‌مان امکان ورود می‌دهد. نوشتن راهی برای دست‌یابی به اطلاعاتی است که اغلب از حوزه‌ی اطلاعات بخش خودآگاه ذهن به دلایلی خارج شده و فراموش شده‌اند. چه نوع نوشتنی جنبه درمانگری دارد؟ بولتون می‌گوید اگر نوشتن نوعی فکر کردن است، پس آن‌گونه نوشتنی که به جریان طبیعی فکر کردن و فهمیدن نزدیک است، می‌تواند جنبه‌ی درمانی داشته باشد. نوشتنی که درگیر و بند دستور زبان نیست؛ قرار نیست مقدمه، بدنه و پایان داشته باشد. قرار نیست بین جملاتش رابطه‌ی عقلایی معنادار وجود داشته باشد. قرار نیست بین جملاتش الزاماً رابطه‌ی علت و معلولی وجود داشته باشد. نوشتنی که در آن اطلاعات، موازی با هم، بی‌ربط به هم و گاهی در تداعی‌های غیرقابل فهم کنار هم قرار می‌گیرند. بولتون معتقد است نوشتن آزاد به معنایی که بیان شد، می‌تواند جنبه‌ی درمانی داشته باشد. او می‌گوید در جلسات نوشتن‌درمانی دو قاعده وجود دارد. اول این‌که هرچه می‌نویسی درست است. هیچ نوشته‌ی اشتباهی وجود ندارد؛ حتی اگر متنی که نوشته می‌شود همه‌اش تکرار یک کلمه باشد. دوم این‌که این نوشتن نیاز به از پیش فکر کردن ندارد. از پیش فکر کردنی که بولتون از آن حرف می‌زند با روند فکرکردنی که در جریان نوشتن رخ می‌دهد، متفاوت است. آن‌چه نوشته‌ای ترجمه‌ی دنیای درونی توست و حاوی اطلاعاتی است که می‌شود آن‌ها را تحلیل کرد، تعبیر کرد و به شناختی از دنیای درون رسید. حرف بولتون به این معنی است که در این نوع نوشتن نیازی به فکر کردن به درست بودن شیوه نوشتن، نیازی به فکر کردن به زیبا نوشتن، جذاب نوشتن، منطقی نوشتن، متفاوت نوشتن و امثال آن وجود ندارد. بولتون می‌گوید از لحظه‌ای که قلم را روی کاغذ می‌گذاری باید بنویسی تا لحظه‌ای که زمانت تمام می‌شود. جملات ربطی به هم ندارند؟ از زبان فارسی به ترکی و بعد سوئدی پریده‌ای؟ نوشته‌ات اصلاً جمله‌بندی ندارد و فهرستی از کلمات غیرمرتبط است؟ هیچ‌کدام مهم نیست. آن‌چه نوشته‌ای ترجمه‌ی دنیای درونی توست و حاوی اطلاعاتی است که می‌شود آن‌ها را تحلیل کرد، تعبیر کرد و به شناختی از دنیای درون رسید. انواع نوشتن درمانی: از آزادنویسی تا داستان‌نویسی آزادنویسی تحت سرپرستی نوشتن ‌درمانگر، رایج‌ترین شیوه‌ی نوشتن در جلسات نوشتن ‌درمانی است. با این حال از فرم‌های نوشتن هم با حفظ قاعده اصلی‌ای که بولتون از آن‌ها صحبت کرده در نوشتن درمانی با هدف‌های خاص استفاده می‌شود. داستان‌نویسی، شعرنویسی، رویانویسی، دیالوگ‌نویسی، نامه‌نویسی، خاطره‌نویسی و بالاخره اتوبیوگرافی‌نویسی از فرم‌های ویژه‌ی نوشتن است که در نوشتن درمانی با هدف‌های خاص استفاده می‌شود.

هریک از این فرم‌ها، برای نوع خاصی از دست‌یابی به اطلاعات یا برای گروه‌های سنی متفاوت کارکرد پیدا می‌کند. مثلا نامه‌نویسی در مواردی که قضاوت در مورد مساله‌ای صورت گرفته یا باید صورت بگیرد، بیشتر استفاده می‌شود. دیالوگ‌نویسی در بررسی مشکلات زناشویی کارکرد بیشتری دارد. اتوبیوگرافی‌نویسی اغلب به کمک میان‌سالانی که گرفتار پوچی شده‌اند، می‌آید یا در موارد مواجهه با بخش‌های تراژیک زندگی کارکرد پیدا می‌کند اما در میان شیوه‌های نوشتن غیرآزاد، داستان‌نویسی کاربرد وسیعی دارد. بولتون در تعریف داستان می‌گوید داستان‌های ما همیشه بازنمایی سمبلیکی از خودمان هستند. به عبارتی دیگر ما در داستان‌هایمان خودمان را می‌نویسیم. مهم نیست شخصیت‌های داستان به ظاهر چقدر از آن‌چه که ما هستیم دوراند، یا فضای داستانی چقدر با فضای زیستی ما متفاوت است. انسان قدرت ساخت سمبل‌هایی را دارد که گاهی پیدا کردن رابطه‌ی ارجاعی‌اش با منشاء بسیار مشکل می‌شود اما غیرممکن نیست.

نوشتن شادی می‌آفریند، شادی درمان می‌کند در کنار همه‌ی آن‌چه که درباره نوشتن‌درمانی گفته شد، روند نوشتن چیزی با ارزش‌تر در خودش دارد. نوشتن به قصد نوشتن‌درمانی به فرآیندهای خلاقه بسیار نزدیک است و به همین دلیل هم شادی‌آفرین و لذت‌بخش است. فرآیند نوشتن درمانی سفری اکتشافی به دنیای درون است؛ سفری پرهیجان، گاهی دردآور و متاثرکننده اما در نهایت آزادکننده‌ی بعضی از حس‌ها و خواسته‌های دربنده شده. احساس گنگی، احساس اسارت، احساس گم‌شدگی، احساس تیره و نامعلوم بودن گذشته و آینده، با خود اضطراب و گاهی افسردگی می‌آورد. لذت نوشتن در یک فرآیند خود اکتشافی، لذت زدودن غبار از تصویر شخصی است. لذت روشن‌تر دیدن گذشته، حتی اگر چندان دل‌چسب نباشد و شفاف‌تر دیدن اینده‌ای که انتظارش را داریم. لذت کمتر ترسیدن از چیزهایی که قبلاً با خود وحشت می‌آوردند. ارتباط خواندن داستان‌های ادبی و رشد توانمندی‌های شخصیتی کتاب داستان دست گرفتن و خواندن به خودی خود آن‌قدری لذت بخش هست که لازم نباشد کسی مزیت‌های اضافه‌تری هم برای آدم ردیف کند. کسی که طعم طنز تلخ چخوف را چشیده باشد یا با شخصیت‌های جذاب و ملموس آلیس مونرو همراه شده باشد، احتمالاً هیچ‌وقت از خودش نخواهد پرسید که چرا باید داستان بخواند یا خواندن داستان خوب چه فایده‌ای دارد. اما اگر احیاناً پرسید، شاید بد نباشد بداند که خواندن داستان خوب نه تنها لذت‌بخش است که می‌تواند مفید هم باشد. خواندن داستان‌های خوب در کنار لذتی که در تنهایی‌مان به ما می‌دهد، کمک‌مان می‌کند تا زندگی اجتماعی بهتری هم داشته باشیم. دو روان‌شناس اجتماعی به نام‌های دیوید کامر کید و امانوئل کاستانو با طراحی آزمایش‌هایی ، رابطه «نظریه ذهن» و مطالعه‌ی داستان‌های ادبی را سنجیده‌اند و در نهایت ثابت کردند خواندن داستان ما را درگیر شخصیت‌های داستان و خواندن ذهن آن‌ها می‌کند. این روند باعث رشد توانمندی‌های شخصی و رشد ارتباط و تقابل ما با دیگران می‌شود. وقتی می‌توانیم ذهن دیگران را تشخیص و درک کنیم، خود را به جای آن‌ها بگذاریم و تصمیم‌گیری کنیم، مسئله‌های سخت زندگی را حل کنیم و تجربه‌های زیادی را بدون اینکه برایمان اتفاق بیفتند، درک و تحلیل کنیم، مهارت‌های زندگی‌مان را افزایش داده و روابط اجتماعی‌مان را تحت تاثیر قرار دادیم. توضیح اینکه «نظریه ذهن» چیست و داستان‌های ادبی کدام‌ها هستند و چه تفاوت‌هایی با داستان‌های عامه‌پسند دارند؛ مفصل است و شما را به خواندن اصل مقاله در ماهنامه همشهری داستان ارجاع می‌دهم. منبع

فراخوان شرکت در نهمین جشنواره کتابخوانی رضوی

فراخوان شرکت در نهمین جشنواره کتابخوانی رضوی منتشر شد در فراخوان نهمین جشنواره کتابخوانی رضوی، ۱۲ کتاب در سه رده سنی «کودک»، «نوجوان» و «جوان و بزرگسال» معرفی شده که بر این اساس در رده «کودک» (۴ تا ۱۲ سال) کتاب‌های «امام رضا علیه‌السلام» نوشته زهرا عبدی از انتشارات جمکران برای متولدین ۱۳۸۶تا ۱۳۸۹، «کبوترها و آهوها» نوشته سید احمد میرزاده از انتشارات به نشر برای متولدین ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۴، «فاطمه و فاطمه» (شباهت‌های حضرت معصومه با حضرت زهرا سلام‌الله علیهما) نوشته محمد مهاجرانی از انتشارات زائر برای متولدین ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۴ و همچنین در بخش ویژه این رده سنی، کتاب «هشت قصه از امام جواد علیه‌السلام» نوشته حسین فتاحی از انتشارات قدیانی برای متولدین ۱۳۸۶ تا ۱۳۸۹ معرفی شده است. در رده سنی «نوجوان» (۱۳ تا ۱۷ سال) نیز آثاری چون «راز آن بوی شگفت؛ داستانی بر اساس زندگی امام رضا علیه‌السلام» نوشته فریبا کلهر از انتشارات به نشر، «با کبوترهای گنبد؛ سروده‌هایی درباره امام رضا علیه‌السلام برای نوجوانان» نوشته احمد میرزاده از انتشارات به نشر و همچنین در بخش ویژه این رده سنی کتاب «درختی که بال در آورد؛ داستان‌هایی از زندگی امام جواد علیه‌ السلام» نوشته مجید ملامحمدی از انتشارات بوستان کتاب به عنوان منابع جشنواره معرفی شده است. اما در رده سنی «جوان و بزرگسال» (۱۸ سال به بالا) پنج کتاب «مهارت‌های ارتباط موثر در سیره امام رضا علیه‌السلام» نوشته علی جانفزا از انتشارات به نشر، «فصل فیروزه» نوشته محبوبه زارع از انتشارات کتابستان معرفت، «درّ عصمت؛ مروری بر زندگانی حضرت معصومه سلام‌الله علیها» نوشته علی اشرف عبدی از انتشارات زائر، «زندگانی حضرت احمدبن موسی علیه السلام شاه‌چراغ» نوشته محمدرضا سنگری از انتشارات شاهچراغ و در بخش ویژه این رده سنی نیز کتاب «سیره تقوی؛ ترجمه و توضیح چهل حدیث درباره سیره امام جواد علیه‌السلام» نوشته جواد محدثی از انتشارات به نشر معرفی شده است. بخش‌های نهمین جشنواره کتابخوانی رضوی این جشنواره در دو بخش «فردی» و «خانوادگی» برگزار می‌شود که علاقه‌مندان می‌توانند با مطالعه منابع مرتبط با این بخش، در دو شیوه مکتوب و الکترونیکی در جشنواره شرکت کنند. مقررات شرکت در نهمین جشنواره کتابخوانی رضوی در بخش «شرایط و مقررات» این فراخوان آمده، شرکت در این جشنواره برای عموم علاقه‌مندان در تمامی گروه‌های سنی میسّر است و شرکت برای عموم کتابداران علاقه‌مند، تنها در بخش الکترونیک امکان‌پذیر است. راهنمای شرکت در جشنواره برای بخش کودک کودکان برای شرکت در بخش «کودک»، می‌توانند به یکی از دو شیوه‌ «ترسیم نقاشی» و «ارسال فیلم موبایلی» اقدام کنند و با کشیدن نقاشی از جذاب‌ترین بخش مورد علاقه کتاب در برگه‌های مسابقه (که توسط کتابخانه‌های عمومی سراسر کشور توزیع و پس از تکمیل، تحویل گرفته می‌شود) و یا ارسال یک فیلم موبایلی، شامل معرفی کتاب و یا خواندن بخش‌های جذابی از کتاب، در این جشنواره شرکت کنند.

راهنمای شرکت در جشنواره برای بخش نوجوان علاقه‌مندان در بخش «نوجوان» نیز می‌توانند به دو شیوه ترسیم نقاشی از جذاب‌ترین بخش کتاب در برگه‌های مسابقه نقاشی و پاسخگویی به سئوالات چهار گزینه‌ای به صورت مکتوب و الکترونیکی بر اساس کتاب‌های معرفی شده در جشنواره و همچنین ارسال یک فیلم موبایلی، شامل معرفی کتاب دلخواه اعم از منابع جشنواره و منابع آزاد مرتبط با موضوع در جمع یا گروه‌های مختلف (دوستان، خانواده، همکاران و...) از طریق سایت در این جشنواره شرکت کنند.

راهنمای شرکت در جشنواره برای بخش جوان و بزرگسال بر اساس فراخوان منتشر شده علاقه‌مندان به شرکت در بخش «جوان و بزرگسال» می‌توانند از سه شیوه‌ مختلف در نهمین جشنواره کتابخوانی رضوی شرکت کنند. شیوه اول، مطالعه کتاب‌های معرفی شده جشنواره و پاسخگویی به سوالات چهار گزینه‌ای بصورت مکتوب یا الکترونیک؛ شیوه دوم، ارسال فیلم موبایلی از معرفی کتاب دلخواه (اعم از منابع جشنواره و منابع آزاد مرتبط به جشنواره در جمع یا گروه‌های مختلف (دوستان، خانواده، همکاران و...) از طریق سایت و شیوه سوم ارسال معرفی کتاب دلخواه، تصویر و مشخصات آن (به صورت متنی) در حد یک پاراگراف ( ۳۵۰ کلمه) از طریق سایت. تقدیر از برگزیدگان در بخش ملی برگزیدگان نهمین جشنواره کتابخوانی رضوی در دو سطح «ملی» و «شهرستانی» معرفی و با اهدای لوح تقدیر و هدایای نقدی از آنها تجلیل خواهد شد.

بر این اساس در سطح ملی از ۸۰ نفر به عنوان برگزیدگان فردی تجلیل می‌شود که به ترتیب در رده سنی «کودک» ده برگزیده در بخش نقاشی و ده برگزیده در بخش پویش مجازی(با اهدای ۲ میلیون ریال)، در رده سنی «نوجوان» ده برگزیده در بخش مکتوب (با اهدای ۲ میلیون ریال)، ده برگزیده در بخش پویش کتابخوان (با اهدای ۲.۵ میلیون ریال) و ده برگزیده در بخش نقاشی (با اهدای ۳ میلیون ریال) و همچنین در رده سنی «جوان و بزرگسال» ده برگزیده در بخش مکتوب، ده برگزیده در بخش معرفی کتاب و ده برگزیده در بخش پویش کتابخوان(با اهدای ۲.۵ میلیون ریال)، معرفی و تجلیل می‌شوند. همچنین در این جشنواره از هشت خانواده برتر با اهدای لوح سپاس، تندیس جشنواره و مبالغ نقدی تجلیل می‌شود که بر این اساس از دو خانواده ۲نفره (با اهدای ۶ میلیون ریال)، دو خانواده ۳ نفره‌ (با اهدای ۹ میلیون ریال)، دو خانواده ۴ نفره(با اهدای ۱۲ میلیون ریال) و دو خانواده ۵ نفر به بالا (با اهدای ۱۵ میلیون ریال) تجلیل خواهد شد.

تقدیر از برگزیدگان در بخش شهرستانی این جشنواره در سطح شهرستانی نیز با توجه به تعداد کتابخانه‌های شهرستان و میزان شرکت کننده، از ۸ برگزیده تجلیل خواهد کرد که بر این اساس در رده سنی «کودک» یک برگزیده در بخش نقاشی و یک برگزیده در بخش پویش مجازی (با اهدای ۵۰۰ هزار ریال)، در رده سنی «نوجوان» یک برگزیده در بخش مکتوب (با اهدای ۵۰۰ هزار ریال)، یک برگزیده در بخش پویش کتابخوان (با اهدای ۷۵۰ هزار ریال) و یک برگزیده در بخش نقاشی (با اهدای یک میلیون ریال) و همچنین در رده سنی «جوان و بزرگسال» یک برگزیده در بخش مکتوب (با اهدای ۸۰۰ هزار ریال)، یک برگزیده در بخش معرفی کتاب و یک برگزیده در بخش پویش کتابخوان(با اهدای ۱.۵ میلیون ریال)، معرفی و تجلیل می‌شوند. همچنین در این بخش از ۲ خانواده برتر در هر شهرستان (فارغ از تعداد نفرات) با اهدای لوح سپاس، تندیس جشنواره و مبالغ نقدی تقدیر می‌شود که بر این اساس، از دو خانواده ۲نفره (با اهدای ۲ میلیون ریال)، دو خانواده ۳ نفره‌ (با اهدای ۳ میلیون ریال)، دو خانواده ۴ نفره(با اهدای ۴ میلیون ریال) و دو خانواده ۵ نفر به بالا (با اهدای ۵ میلیون ریال) تجلیل خواهد شد.

نحوه دریافت منابع نهمین جشنواره کتابخوانی رضوی علاقمندان برای دریافت فایل کتاب‌ها می‌توانند به آدرس www.razavi.iranpl.ir مراجعه و یا جهت دریافت امانی کتاب‌های مسابقه به کتابخانه‌های عمومی سراسر کشور مراجعه کنند. نحوه ارسال آثار به نهمین جشنواره کتابخوانی رضوی شرکت کنندگان می توانند علاوه بر ارسال آثار از طریق الکترونیک آثار مکتوب خود را به نزدیک‌ ترین کتابخانه عمومی محل زندگی شان تحویل دهند.

نشانی دبیرخانه تهران، بلوار کشاورز، تقاطع فلسطین، خیابان شهید کبکانیان، خیابان شهید طباطبایی‌رفیعی، نبش کوچه شهید نوری (کامبیز)، پلاک ۱۸، معاونت توسعه کتابخانه‌ها و کتابخوانی، اداره‌کل ترویج کتابخوانی و امور فرهنگی. رایانامه: razavi@iranpl.ir / شماره تماس: ۸۸۹۵۱۴۹۳ / درگاه الکترونیکی: www.razavi.iranpl.ir برای اطلاعات بیشتر و دریافت فراخوان جشنواره اینجا را ببینید. گفتنی است بعد از برگزاری جشنواره کتابخوانی رضوی زیر نظر بنیاد فرهنگی امام رضا(ع) و با همکاری دستگاه‌های مختلف در سطح کشور در سالهای گذشته، نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور در سه دوره اخیر (دوره ششم، هفتم و هشتم) متولی برگزاری این جشنواره بوده است.

بر این اساس در دوره ششم بیش از ۲۳۸ هزار نفر، در دوره هفتم ۶۴۸ هزار و ۲۲۸ نفر و در هشتمین دوره که سال گذشته برگزار شد با رشدی ۳۲ درصدی، ۸۵۸ هزار ۶۹۵ نفر در جشنواره کتابخوانی رضوی مشارکت داشتند.